Slimme haven

Haven Amsterdam wil in 2020 een van de meest duurzame havens van Europa zijn. Zo staat dat ook in de Havenvisie 2008-2020.

Het Programma Milieu van Haven Amsterdam bevat meer dan 40 acties om de haven duurzamer te maken.

Duurzaamheid in de haven Greenmills

Greenmills is een biobrandstoffenfabriek dat op grote schaal organisch restafval en organische reststromen omzet in biobrandstoffen. Er wordt 25 miljoen m3 biogas opgewekt, genoeg groene stroom voor 35.000 huishoudens.
Duurzaamheid in de haven Waterland Terminal

De Waterland Terminal was het eerste bedrijf dat op het idee kwam om overdekte ‘All Weather’ terminals voor de zeevaart (en later ook voor het spoor) aan te leggen. Zeeschepen met weersgevoelige goederen zoals rollen cellulose, papier en aluminium kunnen hier ongeacht de weersomstandigheden hun lading droog overzetten op binnenvaartschepen, treinen en vrachtwagens voor doorvoer naar het achterland. Hierdoor kan de kade zeer intensief worden gebruikt, wordt een hoge overslag gerealiseerd en lopen de schepen geen vertraging op door slecht weer.

De Waterland Terminal is een groot succes. Sinds het jaar 2000 is de terminal gegroeid van één naar drie overdekte terminals. Doordat alles overdekt plaatsvindt, hoeft er veel minder verpakkingsmateriaal te worden gebruikt, waardoor ook minder afval ontstaat.
Duurzaamheid in de haven Granuband

Hergebruik is het bestaansrecht van Granuband. Sinds het bedrijf in 1991 werd opgericht, doet het niet anders dan autobanden recyclen en producten van gerecycled rubber maken. Als een van de grootste bandenverwerkingsbedrijven van Europa, verwerkt Granuband jaarlijks zo'n 25.000 ton autobanden en rubberafval. De banden worden vermalen en gescheiden in rubbergranulaat (verpulverde rubber), ijzer en nylon. Het rubbergranulaat wordt voor allerlei doeleinden gebruikt. Er worden onder meer terras-, dak- en veiligheidstegels (voor kinderspeelplaatsen) van gemaakt. Ook wordt het gebruikt als instrooimateriaal dat een schokdempende onderlaag vormt voor sportvelden, sportvloeren en kunstgrasvelden.
Duurzaamheid in de haven Groenrecycling

De natuur geeft en de natuur neemt. Tuinen en groenvoorzieningen leveren een waardevol bijproduct. Tegenwoordig beschouwen we organisch restmateriaal niet meer als afval maar als een ideaal uitgangspunt voor een uitstekende bodemverbeteraar (mest). Groenrecycling Amsterdam is één van de bedrijven die het oude principe van compostering als bedrijfsmatige activiteit uitvoert, waarbij het composteringsproces aanzienlijk is verkort, terwijl de kwaliteit van het eindproduct aan de hoogste eisen voldoet. Het eindproduct compost heeft talloze toepassingen zoals tuinaarde en bomengrond.
Duurzaamheid in de haven Gronddepot

Het Amsterdamse havenbedrijf heeft onder andere tot taak om de bedrijfsterreinen rond de haven te beheren en op orde te houden. Bij de daarvoor noodzakelijke werkzaamheden komt regelmatig grond en riet (uit sloten) vrij. Deze producten worden niet zomaar afgevoerd naar een stortplaats, maar worden in het eigen depot, via compostering en menging, verwerkt tot bomenzand. Dit krijgt vervolgens weer een toepassing binnen het beheergebied.
Duurzaamheid in de haven Helofytenfilters: natuurlijke zuivering

Helofytenfilters zijn vijvers met moerasplanten (helofyten) die regenwater van een naastgelegen weg of bedrijfsterrein op een natuurlijke manier zuiveren.

Helofyten, zoals riet, lisdodde, diverse soorten biezen en gele en blauwe lissen, nemen zuurstof op uit de lucht en transporteren deze naar de wortels. Rond de wortels ontstaan zo zuurstofrijke gebieden, waar zich grote hoeveelheden zuurstof-minnende bacteriën vestigen. Deze bacteriën zorgen voor het afbreken van organische stoffen, waardoor het water wordt gezuiverd.

In het riet schuilen vogels als de karekiet en de rietgors. Insecten en vogels zoals de putter, de tjiftjaf en de groenling insecten zitten graag in de ruige begroeiing aan weerszijden en de rugstreeppad duikt graag in het water.
Duurzaamheid in de haven Afval Energie Bedrijf (AEB)

Het AEB wekt energie op door het verbranden van afval. 48% van het aangeleverde afval bestaat uit biomassa. Biomassa heeft evenveel CO2 opgenomen als er vrijkomt bij verbranding en is daarmee ‘CO2-neutraal’ te noemen. Tijdens de verbranding komt warmte vrij die wordt gebruikt om huishoudens en bedrijven te voorzien van warmteen verwarmd water: stadswarmte. Het AEB levert jaarlijks 200.000 Gigajoule aan warmte voor stadswarmte. Dit kan bij toenemende vraag naar stadswarmte oplopen tot 1 miljoen gigajoule. De centrales leveren voldoende stroom voor de elektriciteitsbehoefte van ongeveer 320.000 huishoudens (75% van de Amsterdamse huishoudens).
Duurzaamheid in de haven Groenere energie

De Amsterdamse haven herbergt, met een vermogen van 65 megawatt, een van de grootste windparken van Nederland. Dit is goed voor de elektriciteitsbehoefte van zo’n 40.000 huishoudens. Ter vergelijking: het windmolenpark in zee voor de kust van IJmuiden levert per jaar 120 megawatt op en de windmolens voor de kust van Egmond 108 megawatt).

Het project Afval = Grondstof in de havenregio Amsterdam-Zaanstad. Wat voor het ene bedrijf reststromen en afvalproducten zijn, is voor een bedrijf even verderop vaak een aantrekkelijke grondstof of energiebron.

Door walstroom aan te leggen bij alle openbare wachtplaatsen voor binnenvaartschepen hoeven de binnenvaartschepen geen lawaaierige en vervuilende generatoren te laten draaien. Dit betekent minder dieselverbruik en uitstoot van fijnstof.
Havenvisie Verbetering van de milieukwaliteit

Een grote haven brengt verantwoordelijkheid mee op het gebied van milieu. In de Amsterdamse haven wordt gewerkt aan verbetering van de milieukwaliteit op het gebied van lucht, CO2-uitstoot, water, bodem, geluid, geur en externe veiligheid.

Haven Amsterdam werkt bijvoorbeeld aan het terugdringen van de CO2- uitstoot met 40% in 2020 ten opzichte van 1990.
Havenvisie Duurzame groei

De haven groeit. De ambitie is dat de overslag van de Amsterdamse haven in 2020 twee keer zo groot is als in 2006, binnen de grenzen van het huidige haventerrein. Naar verwachting zijn er in 2020 zo’n 4800 banen meer dan in 2006. Die groei moet zo gebeuren dat het in en om de haven prettig toeven blijft. In de Havenvisie is vastgelegd dat groei tot 2020 alleen gebeurt binnen de huidige grenzen, door slim gebruik te maken van de beschikbare ruimte. Zo gaat groei niet ten koste van de omgeving.
Havenvisie Duurzaamheid havenbedrijven

Amsterdam wil in 2020 een van de meest duurzame havens van Europa zijn. Haven Amsterdam stimuleert havenbedrijven om duurzaam te ondernemen en werkt op alle mogelijke fronten aan verbetering van de milieukwaliteit op het gebied van lucht, CO2-uitstoot, water, bodem, geluid, geur en externe veiligheid. Haven Amsterdam geeft voorrang aan bedrijven die duurzame biomassa en biobrandstoffen overslaan en produceren.
Havenvisie Minder wegverkeer

Om het goederenvervoer over de weg te verminderen, stimuleert Haven Amsterdam zoveel mogelijk (duurzaam) vervoer over water en spoor. Spoorfaciliteiten in het havengebied worden uitgebreid en Haven Amsterdam stimuleert lijndiensten per trein en binnenvaart. Haven Amsterdam neemt samen met Havenbedrijf Rotterdam en spoorbeheerder ProRail voor 15% deel aan Keyrail, de maatschappij die in 2006 is opgericht voor de exploitatie van de Betuweroute. Deze verbindt de Noordzeehavens Rotterdam en Amsterdam en de Duitse grens.

Haven Amsterdam heeft het initiatief genomen tot het Rondje IJsselmeer: een binnenvaartdienst vanuit Amsterdam naar de havens van Harderwijk, Kampen en Urk. Op termijn wordt Rondje IJsselmeer met meer havens uitgebreid. Haven Amsterdam is ook initiatiefnemer van het in 2006 gestarte AMSbarge. Met een speciaal ontworpen binnenvaartschip met een eigen zware containerkraan verzorgt AMSbarge in de noordelijke Randstad een dagelijkse op- en afhaaldienst van lading voor bedrijven aan of nabij vaarwater. Daarmee hebben deze bedrijven direct aansluiting op de vaste (achterland)verbindingen vanuit Amsterdam.

Ook in het havengebied zelf probeert Haven Amsterdam het autoverkeer te beperken. Daarom rijdt hier de Westpoortbus, een collectief besloten 24-uurs busdienst die werknemers van aangesloten bedrijven vervoert tussen station Sloterdijk en hun werk. Het aantal deelnemende bedrijven is gestegen van 5 in 2003 naar 20 in 2008. Dagelijks maken zo’n 800 mensen gebruik van deze 24-uursdienst.

Uitbreiding van spoorfaciliteiten verbetert de bereikbaarheid van Westpoort per spoor aanzienlijk.